Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'e açık bir mektup göndererek yüz yüze müzakere çağrısında bulundu. Zelenski, görüşmenin tarafsız bir üçüncü ülkede gerçekleştirilmesini teklif etti.
Zelenski'nin mektubu, Rusya'nın 2022'de başlattığı geniş çaplı işgalden bu yana Putin'e doğrudan ve kamuoyuna açık şekilde yazdığı ilk mektup olma özelliği taşıyor. Metin, Rus liderin iktidarına yönelik eleştiriler de içeriyor. Ukrayna Devlet Başkanı, ABD'nin önceliklerinin değiştiği ve yoğun olarak başka çatışmalara odaklandığı bu dönemde, Washington'dan Ukrayna'daki savaşı sonlandırmak için dikkatini yeniden bölgeye vermesini beklemenin doğru olmayacağını belirtti. Zelenski mektubunda, "Bir toplantı öneriyorum." ifadesine yer verdi.
Ukrayna liderinin bu adımı, Kiev'in uzun menzilli saldırı kabiliyetlerini artırarak Rusya'nın ilerleyişini zorlaştırdığı ve cephede belirli bir denge kurmaya başladığı bir döneme denk geldi. Buna karşılık Moskova, Kiev'in zayıflıklarından ve hava savunmasındaki eksikliklerinden faydalanmak amacıyla Ukrayna genelinde hava saldırılarını yoğunlaştırdı.
Putin Hava Savunmasını Güçlendireceklerini Açıkladı
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, perşembe günü yaptığı açıklamada, Ukrayna'nın son dönemde Rusya topraklarının derinliklerine kadar ulaşan insansız hava aracı (İHA) saldırılarına karşı hava savunma sistemlerini güçlendireceklerini bildirdi. St. Petersburg'daki ekonomik forum öncesinde gerçekleşen saldırılar, şehirdeki bir petrol terminalinde yangına neden olmuştu.
Uluslararası haber ajanslarının yöneticileriyle bir araya gelen Putin, saldırıların verdiği hasarı kabul ederek, bazı İHA'ların savunma sistemlerini aştığını belirtti. Bu doğrultuda Rusya'nın hava savunma sistemini geliştireceğini ve güçlendireceğini ifade etti. Putin ayrıca, Donald Trump ile Alaska'da gerçekleştirdiği zirvede varılan mutabakatlar çerçevesinde Ukrayna konusunda bir uzlaşıya açık olduklarını ve çatışmanın sona ermesi için Ukrayna'nın belirlenen şartları kabul etmesi gerektiğini dile getirdi.
Trump ve ABD Temsilciler Meclisi'nden Hamleler
ABD Başkanı Donald Trump, Zelenski ile Putin'in bir araya gelmesinin olumlu olacağını belirterek, her iki tarafın da tavizler vermesi gerektiğini savundu. Trump, "Görüşme ihtimalinden memnunum, bunda bizim de büyük payımız olduğunu düşünüyorum. Getirilen tavizleri ben önerdim." dedi.
Bu gelişmeler yaşanırken, ABD Temsilciler Meclisi, Ukrayna'ya yardımı içeren ve Rus ekonomisinin kilit sektörlerine yaptırım öngören yasa tasarısını 195'e karşı 226 oyla kabul etti. Demokratlar tarafından sunulan tasarı, Kiev'e 1 milyar dolardan fazla güvenlik ve yeniden yapılanma yardımı ile krediler yoluyla 8 milyar dolarlık savunma desteği sağlamayı amaçlıyor. Tasarının yasalaşması için Senatodan da geçmesi gerekiyor.
Zelenski'nin Mektubundaki Detaylar ve Kremlin'in Yanıtı
Zelenski mektubunda, önerilen görüşmeler için Moskova ve Kiev'i dışarıda bırakarak, İsviçre, Türkiye veya Arap ülkeleri gibi tarafsız bir üçüncü ülkenin ev sahipliği yapabileceğini belirtti ve net bir tarih belirlenmesini önerdi. Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov ise Putin'in mektubu henüz görmediğini ifade ederek, Zelenski'nin görüşme istiyorsa Moskova'ya gelebileceği yönündeki açıklamayı yineledi.
Ukrayna istihbaratının verilerine atıfta bulunan Zelenski, Rusya'nın savaşı 2027 ve 2028 yıllarına kadar uzatmayı planladığını ve kara harekatında elde edemediği başarıyı balistik füze saldırılarıyla telafi etmeye çalıştığını iddia etti. Moskova'yı, Belarus'u çatışmanın içine çekmeye çalışmakla ve Transdinyester bölgesindeki durumu istikrarsızlaştırmakla suçlayan Zelenski; İHA saldırıları, ekonomik baskılar, yakıt sıkıntısı, artan fiyatlar ve yeni askeri seferberlik ihtiyacı nedeniyle Rusya'nın savaşın bedelini her geçen gün daha fazla hissettiğini savundu. Sadece mayıs ayında 30 binden fazla Rus askerinin öldüğünü veya ağır yaralandığını ileri süren Zelenski, bu kayıplara dair video kanıtlarına sahip olduklarını iddia etti. Ukrayna'nın da kayıplar vermeye devam ettiğini belirten lider, müzakereler süresince tam bir ateşkes uygulamaya hazır olduklarını, ilk adım olarak "hepsiyle herkes" formülünde bir esir değişimi ve kaçırılan siviller ile çocukların iadesini teklif etti.
