Türkiye'de, özellikle 30 yaş altı genç nüfusun geleceklerine dair önemli kaygılar taşıdığı belirtiliyor. Bu durum, çalışma yaşamındaki değişimlerle birlikte sosyolojik bir kırılmaya işaret ediyor.
İşverenler tarafından genç çalışanların sorumluluk almadığı, iş beğenmediği ve çabuk istifa ettiği yönündeki eleştirilere karşılık, gençler ise emeğinin karşılığını alamadıkları bir düzene entegre olmak istemediklerini ifade ediyor. Sosyal güvenlik uzmanı Özgür Erdursun, gençlerin, anne ve babalarının 25-30 yıl süren çalışmaları ve fedakarlıklarına rağmen ekonomik güvence kuramadığını gördüğünü belirtti. Erdursun, bu durumun gençlerde, 'Yıllarca çalışıp yine de ekonomik güvence kurulamıyorsa bu sistem bana ne vaat ediyor' sorusunu sordurduğunu aktardı.
Sosyal medyanın da bu algıyı güçlendirdiği vurgulanıyor. Erdursun, sosyal medyada lüks yaşamların ve yüksek influencer gelirlerinin görülmesinin, haftada 60 saat çalışan beyaz yakalılar ile fenomenlerin gelirlerini karşılaştıran gençlerin klasik emek düzenine olan güvenini azalttığını dile getirdi. İşverenlerin ise artan maliyetler ve ekonomik dalgalanmalar nedeniyle daha az personelle iş üretmeye yöneldiği, ancak gençlerin bu eski disiplin modeline güvenmediği ifade edildi. Erdursun, bu durumun bir 'gençlik sorunu' değil, çalışma yaşamının bir 'dönüşüm krizi' olduğunu savundu.
Yeni çalışma biçimlerinin, esnek, proje bazlı, çoklu gelir kaynaklı ve dijital destekli modellere doğru evrildiği belirtiliyor. Ancak Türkiye'deki eğitim sisteminin hala diploma ve ezber üzerine kurulu olduğu, oysa yeni dönemde problem çözme, dijital üretim, yapay zeka kullanımı, iletişim becerileri, girişimcilik, finansal okuryazarlık ve psikolojik dayanıklılığın daha belirleyici olacağı kaydedildi. Gençlerin, ekonomik gerçekleri daha çıplak gören, gelecek kaygısını yoğun yaşayan, anne babalarının deneyimlerinden ders çıkaran ve emeğin karşılığının azaldığını düşünen bir kuşak olduğu ifade edildi.
Ankara Sanayi Odası (ASO) tarafından yayımlanan bir rapor, eğitim sistemi ile işgücü piyasası arasındaki uyumsuzluğa dikkat çekiyor. ASO Başkanı Seyit Ardıç, sanayinin nitelikli personel ararken gençlerin işgücü piyasası dışında kalmasının temel sorunun işsizlik değil, beceri uyumsuzluğu olduğunu gösterdiğini belirtti. Uygulamalı eğitim modellerinin güçlendirilmesi ve mesleki eğitimin geliştirilmesinin önemine vurgu yapıldı.
TÜİK'in İşgücü İstatistikleri raporuna göre, Türkiye'de uzun süreli işsizlerin sayısı arttı. Ocak-Mart 2025'te 496 bin olan bir yıl ve üzeri süreli işsiz sayısı, Ocak-Mart 2026'da 543 bine yükseldi. Bu artışta hem erkeklerin hem de kadınların sayısındaki yükseliş dikkat çekiyor.
