Senegal Cumhurbaşkanı Bassirou Diomaye Faye, ülkenin Başbakanı Ousmane Sonko'yu görevden aldığını duyurdu. Bu karar, iki lider arasında aylardır süren gerilimlerin ardından geldi. Faye ve Sonko, Nisan 2024'te büyük bir halk desteğiyle iktidara gelmişlerdi.
Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri O.S.B. tarafından ulusal televizyonda okunan açıklamada, Cumhurbaşkanı Faye'nin, Başbakan Ousmane Sonko'nun yanı sıra hükümetin diğer üyelerinin de görevlerine son verdiği belirtildi. Açıklamada, mevcut hükümet üyelerinin geçici olarak işlerin yürütülmesinden sorumlu olacağı ifade edildi. Yeni bir başbakanın ne zaman atanacağına dair ise henüz bir bilgi verilmedi.
Bassirou Diomaye Faye'nin cumhurbaşkanı seçilmesinden bu yana, devlet başkanı ile eski akıl hocası ve etkili başbakanı arasındaki gerilimde artış gözlemleniyordu. Sonko'nun iktidara giden yolda önemli bir etkisi olduğu biliniyordu.
2012-2024 yılları arasında görev yapan eski Cumhurbaşkanı Macky Sall'ın sert muhalifi olan Ousmane Sonko, 2024 cumhurbaşkanlığı seçimlerinde, bir iftira davası sonucu sivil haklarını kaybetmesi nedeniyle aday olamamıştı. Sonko, bu durumda Bassirou Diomaye Faye'yi aday göstermişti. Panafrikanist söylemleriyle Sonko, Senegal'in umutsuz gençliği arasında büyük bir ilgi uyandırmıştı. Macky Sall yönetimi döneminde kendisi ve üçüncü kez aday olma ihtimaline karşı düzenlenen protestolar şiddetle bastırılmıştı.
Siyasi gerilimlerin yatıştırılması amacıyla çıkarılan af yasasıyla hapisten çıkan iki lider, "Diomaye Moy Sonko" yani "Diomaye Sonko'dur" sloganıyla kampanya yürütmüştü. Cuma akşamı, Sonko'nun görevden alınması kararının ardından yüzlerce destekçisi evine akın ederek kendisine desteklerini sundu.
Daha önce, Başbakan Sonko parlamentoda yaptığı konuşmada, Batı'nın "eşcinselliği dünyaya dayatma" çabasından bahsederek Batı'nın "tiranlığı" olarak nitelendirdiği bir konuya değinmişti. Bu açıklama, çoğunluğu Müslüman olan Batı Afrika ülkesinde eşcinsel ilişkilere yönelik cezaları artıran bir yasanın kabul edilmesinden haftalar sonra gelmişti.
Son aylarda devlet başkanı ve hükümet başkanı arasındaki gerilim kamuoyuna yansımış, uzlaşma ihtimalleri giderek azalmıştı. Ay başında Cumhurbaşkanı Faye, başbakanının partisindeki "aşırı kişiselleştirme" eleştirisini dile getirmişti. Faye, bir televizyon röportajında, "Başbakan olduğu sürece bana güvendiği içindir. Güvenim kalmadığında yeni bir başbakan olacaktır" şeklinde konuşmuştu.
Sonko'nun partisi, Kasım 2024'teki genel seçimlerde ezici çoğunlukla Ulusal Meclis'te üstünlük sağlamıştı. Bu durum, Sonko'nun parti içindeki etkisini de gözler önüne seriyordu.
Ülkenin ekonomik durumu da önemli bir gündem maddesi olmaya devam ediyor. Hükümet, önceki yönetimden devraldığı devasa borç yüküyle karşı karşıya. Uluslararası Para Fonu'na (IMF) göre, Senegal'in borcu GSYİH'sının %132'sine ulaşarak, Sahra altı Afrika'nın en borçlu ikinci ülkesi konumuna gelmesine neden oldu. 2024 yılında, muhalefetin seçim zaferinin ardından oluşan yeni hükümet, eski başkan Macky Sall yönetimini, bütçe durumunun gerçekliğini gizlemekle suçlamıştı.
