ABD ve İran yönetimleri, devam eden savaşı sonlandırmayı hedefleyen bir ön anlaşmaya imza attı. Fransa'da düzenlenen G7 Zirvesi kapsamında imzalanan mutabakat metniyle, çatışmaların derhal durdurulması hedefleniyor.
Anlaşmanın Temel Maddeleri ve Ekonomik Paket
İmzalanan ön anlaşma kapsamında, stratejik öneme sahip olan Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması kararlaştırıldı. Ayrıca İran'ın yeniden inşası için 300 milyar dolarlık bir planın devreye alınması ve ABD tarafından İran'a uygulanan tüm yaptırımların sonlandırılması öngörülüyor. Ancak, çatışmaların temel nedeni olan İran'ın nükleer programı konusundaki müzakerelerin, karşılıklı onay ile uzatılabilecek 60 günlük bir süreçte yürütülmesi kararlaştırıldı.
Liderlerin Açıklamaları ve Bölgesel Gerilim
Anlaşmayı Fransa'da imzalayan ABD Başkanı Donald Trump, bu adımın küresel bir ekonomik felaketi önlemek adına atıldığını belirtti. Trump, nihai bir anlaşmaya varılamaması durumunda askeri seçeneklerin masada olduğunu vurguladı. İran Cumhurbaşkanı M.P. tarafından da belgenin onaylandığı Teheran kaynaklarınca teyit edildi. İran Meclis Başkanı M.B.G. ise ABD'ye olan güvensizliğin sürdüğünü ve gerekirse güç dilini kullanacaklarını ifade etti.
Nükleer Program ve Lübnan Hattı
Mutabakat metnine göre, İran nükleer silah geliştirmeyeceğini yeniden taahhüt ederken, zenginleştirilmiş uranyumun Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu (IAEA) gözetiminde yerinde seyreltilmesi planlanıyor. Anlaşmada ayrıca, Lübnan dahil tüm cephelerdeki askeri operasyonların derhal ve kalıcı olarak durdurulması maddesi yer alıyor. Ancak İsrail'in Lübnan'daki askeri varlığını sürdürme kararlılığı ve Hizbullah'a yönelik saldırıları, anlaşmanın uygulanabilirliği konusunda soru işaretleri yaratıyor.
